Bu köprü ile ilgili olarak bazı kaynaklarda 16. yüzyılda inşa edildiği yazılıdır. Köprünün Kethüda Canfeda Hatun’un hayır eseri olduğu arşiv belgeleriyle ortaya konulmuştur. Osmanlı arşivlerinde Canfeda Hatun’a ait bir belgede İzmit’te Kullar karyesi (köyü), Kilas Nehri üzerinde, Kız Köprüsü’nü yaptırdığı yazmaktadır. Canfeda Hatun’un hayır eserlerine bakıldığında 1584 ile 1594 yılları arasında inşa edildikleri görülür. Bu suretle köprünün de, bu tarihler arasında (1584-1594) inşa edilmiş olması muhtemeldir. Günümüzde araç trafiğine kapalı, insan geçişine açık olan köprünün her iki cephede kemerlerin arasında bulunan oyuk şeklindeki kuş evleri bulunmaktadır. 2002 yılında eski yerinden 50 metre taşınmış, bu esnada onarılmıştır. İnşa kitabesi mevcut olmayan köprü ismini üzerinde bulunduğu dereden almaktadır.
Önemli not
Yukarıda yazılı bilgileri pek çok kaynaktan derledim. İzmit Kethüda Caferi Hatun (Kilezdere) Köprüsü’nün bulunduğu su kaynağının ismi Kumla Deresi’dir. Kilezdere olarak isimlendirilaen su kaynağı günümüzdeki Kirazdere olmalıdır. Kirazdereve Kullar yerleşimi, bu köprüye 2 km uzaklıkta bulunmaktadır. Yukarıdaki tanım; Kumla Deresi üzerinde bulunan görüntüsü bulunan köprüye mi aittir, yoksa Kirazdere üzerinde geçmişte var olan ancak günümüze ulaşamayan başka bir köprüye mi ait olduğu aydınladılmaya muhtaçtır.
Metin ve fotoğraf: İsmail Şahinbaş
Kartepe Dergisi (ISSN 2979-9430)
6. Sayı (Kasım 2025)
